Edukacja promądrościowa w praktyce szkolnej

Wprowadzenie 9

Rozdział 1. W teorii 15
1.1. Berliński paradygmat mądrości 15
1.2. Model mądrości jako równowagi Roberta Sternberga 19
1.3. Koncepcja mądrości Moniki Ardelt 27
1.4. Podsumowanie 31

Rozdział 2. Między teorią a praktyką 35
2.1. Homo delegans w ucieczce od sensu 35
2.1.1. Kim jest homo delegans? 35
2.1.2. Cała nadzieja w edukacji? 38
2.1.3. Roztropna delegacja 40
2.2. Trudno dostępne piękno różnorodności 41

Rozdział 3. W praktyce – w życiu 47
3.1. Przegląd ćwiczeń przedmiotowych 49
Ćwiczenie 1. Opowieści z dwóch lub trzech perspektyw 49
Ćwiczenie 2. Gdyby Churchill był kobietą… – alternatywne scenariusze historii 51
Ćwiczenie 3. Gra o wartości – starcie idei 52
Ćwiczenie 4. Wymazany fragment 52
Ćwiczenie 5. Przestrzeń mądrości – tworzenie mapy mentalnej świata 54
Ćwiczenie 6. Archiwum błędów przeszłości 54
Ćwiczenie 7. Konfrontacje literackie 55
Ćwiczenie 8. Spotkanie na szczycie 57
Ćwiczenie 9. List do Europy 58
Ćwiczenie 10. Niewiedza sokratejska 60
Ćwiczenie 11. Porównywać jak… Olga Tokarczuk 61
Ćwiczenie 12. Dylemat w pięciu wymiarach 62
Ćwiczenie 13. Listy do siebie – przyszłego, minionego, alternatywnego 63
Ćwiczenie 14. Filozoficzna symulacja społeczeństwa idealnego 64
Ćwiczenie 15. Laboratorium paradoksów 64
Ćwiczenie 16. Lekcje od starych drzew 65
Ćwiczenie 17. Wybitna książka – burzy i nie buduje? 66
Ćwiczenie 18. Wartość pod „mikroskopem” 67
Ćwiczenie 19. Dialektyczne laboratorium definicji 68
Ćwiczenie 20. O usuwaniu artykułów 69
Ćwiczenie 21. Prywatne mapy znaczeń 70
Ćwiczenie 22. Po co edukacja? 71
Ćwiczenie 23. Kto patrzy na Ciebie z banknotu? 73
Ćwiczenie 24. Myślenie bez poręczy 75
Ćwiczenie 25. Barometr sceptycyzmu wobec nauki 76
Ćwiczenie 26. Przysłowia z ciągiem dalszym 78
3.2. Radzenie sobie z dezinformacją 79
Ćwiczenie 1. Eksperyment: „Algorytm mojego świata” 82
Ćwiczenie 2. „Dwie strony medalu” – analiza postów 82
Ćwiczenie 3. Gra symulacyjna „Bańka informacyjna” 84
Ćwiczenie 4. Prawda czy fake? Fact-check detektyw 84
Ćwiczenie 5. Zostań fact-checkerem 85
Ćwiczenie 6. Złap manipulację 86
Ćwiczenie 7. Dialogi prawie sokratejskie 87
Ćwiczenie 8. Echo kontra kontrast – analiza bańki informacyjnej 88
3.3. Trzymamy rękę na pulsie 90
Ćwiczenie 1. Pokój za wszelką cenę? 91
Ćwiczenie 2. Cena ochrony: kto naprawdę za to płaci? 92
Ćwiczenie 3. Gdzie kończy się wolność w sieci? 93
Ćwiczenie 4. Narząd od zmodyfikowanego zwierzęcia: ratunek czy przekroczenie granicy? 96
Ćwiczenie 5. Ile jesteśmy winni innym państwom? 96
Ćwiczenie 6. Telefon w szkole 99

Rozdział 4. Po życiu – w kierunku generatywności 105
4.1. W stronę mądrości generatywnej – propozycje ćwiczeń 130
Ćwiczenie 1. Słoik dobrych śladów 130
Ćwiczenie 2. Most dla nowych 131
Ćwiczenie 3. W lesie rosną tylko drzewa dobra 132
Ćwiczenie 4. Mądre czy szybkie pomaganie? 133
Ćwiczenie 5. List do młodszego siebie 134
Ćwiczenie 6. Krzesło mądrego doradcy 135
Ćwiczenie 7. Sztafeta umiejętności 136
Ćwiczenie 8. Ślady – byłem tu! 137
Ćwiczenie 9. Bajki o małych czynach i wielkich bohaterach 138
Ćwiczenie 10. Wspólnota czy zbiór jednostek? Rozmowa z Markiem Aureliuszem 139
Ćwiczenie 11. Playlista dla następnego pokolenia 140
Ćwiczenie 12. Talent i pasja jako dar dla innych 141
Ćwiczenie 13. Mapa niewidzialnej troski 142
Ćwiczenie 14. Generatywność w mediach społecznościowych 144
Ćwiczenie 15. Archiwum patentów – co warto ocalić z naszego rocznika? 145
Ćwiczenie 16. Most pokoleń 146
Ćwiczenie 17. Miasto po nas – miniprojekt obywatelski 147
Ćwiczenie 18. List z przyszłości – czego będzie od nas potrzebował świat za 15 lat? 148

Zakończenie 151
Bibliografia 153
Spis fotografii 161