Geomorfologiczne uwarunkowania użytkowania ziemi w nizinnej części Polski

1. Wprowadzenie    7

2. Metody badań i źródła informacji    11

3. Osady i formy rzeźby polodowcowej oraz sposoby ich użytkowania    15
3.1. Charakterystyka osadów lodowcowych i fluwioglacjalnych    15
3.1.1. Glina lodowcowa – cechy i użyteczność    16
3.1.2. Piaski i żwiry fluwioglacjalne – cechy i użyteczność     20
3.1.3. Iły i mułki zastoiskowe    24
3.1.4. Głazowiska, głazy i eratyki – geneza i wykorzystanie    28
3.2. Formy rzeźby polodowcowej i kierunki ich użytkowania    31
3.2.1. Wysoczyzna morenowa (polodowcowa)    31
3.2.2. Roślinność kserotermiczna na stokach wysoczyzn    40
3.2.3. Moreny czołowe    41
3.2.4. Moreny martwego lodu    52
3.2.5. Drumliny    53
3.2.6. Misy końcowe    57
3.2.7. Zagłębienia bezodpływowe    58
3.3. Formy rzeźby fluwioglacjalnej i kierunki ich użytkowania    59
3.3.1. Sandry    60
3.3.2. Wysoczyzny wodnolodowcowe    69
3.3.3. Ozy    72
3.3.4. Kemy i terasy kemowe    77

4. Doliny rzeczne i ich użytkowanie    87
4.1. Terasa zalewowa    92
4.1.1. Środowisko przyrodnicze    92
4.1.2. Kierunki i skala ingerencji człowieka w środowisko dna doliny    95
4.1.3. Osady równin zalewowych jako złe grunty pod budownictwo    102
4.1.4. Kierunki użytkowania powierzchni terasy zalewowej    103
4.2. Terasy nadzalewowe akumulacyjne    114
4.2.1. Środowisko przyrodnicze terasy zalewowej    114
4.2.2. Użytkowanie teras nadzalewowych    116
4.3. Delta Wisły     120

5. Specyfika i użytkowanie osadów oraz formy pochodzenia eolicznego    125
5.1. Pokrywy eoliczne i wydmy śródlądowe    126
5.1.1. Charakterystyka piasków i form eolicznych    127
5.1.2. Gleby na piaskach eolicznych    130
5.1.3. Leśne i rolnicze wykorzystanie wydm śródlądowych    132
5.1.4. Piaski eoliczne jako surowiec mineralny    134
5.1.5. Piaski eoliczne jako grunty budowlane i tereny zabudowane    136
5.1.6. Znaczenie wydm śródlądowych w kształtowaniu zieleni miejskiej i rozwoju turystyki    140
5.2. Wydmy nadmorskie    143
5.2.1. Charakterystyka piasków i wydm nadmorskich    143
5.2.2. Gleby na wydmach    147
5.2.3. Użytkowanie wydm nadmorskich    148

6. Torfowiska i torfy oraz ich rola gospodarcza i ekologiczna    153
6.1. Specyfika torfowiska i torfu    153
6.2. Gleby torfowe    157
6.3. Rolnicze wykorzystanie torfowisk    160
6.4. Skutki odwodnienia i osiadanie torfowisk    162
6.5. Torf jako surowiec i jego eksploatacja    165
6.6. Ekologiczne znaczenie torfowisk i ich ochrona    170

7. Wnioski    175

Literatura    185

Spis ilustracji    205

Spis tabel    211