Procesy konwergencji na europejskich rynkach mieszkaniowych

Wstęp 9

Część 1. Procesy rozwojowe rynków nieruchomości mieszkaniowych 15

Rozdział 1. Rynek nieruchomości mieszkaniowych jako część systemu mieszkaniowego – podstawy teoretyczne 17
1.1. Mieszkalnictwo w ujęciu systemowym 17
1.2. Rynek mieszkaniowy i determinanty jego rozwoju 19
1.3. Społeczny i ekonomiczny wymiar rynku mieszkaniowego 25

Rozdział 2. Ewolucja europejskich systemów mieszkaniowych w okresie powojennym 43
2.1. Modele polityki mieszkaniowej 43
2.2. Instrumenty polityki mieszkaniowej 51
2.3. Społeczno-gospodarcze uwarunkowania rozwoju rynków mieszkaniowych od lat 50. do 80. 56
2.3.1. Powojenne uwarunkowania demograficzne 57
2.3.2. Wielkość i struktura własnościowa zasobu mieszkaniowego 59
2.4. Społeczno-gospodarcze uwarunkowania rozwoju rynków mieszkaniowych od lat 80. do roku 2017 63
2.4.1. Uwarunkowania demograficzne 63
2.4.2. Wielkość i struktura własnościowa zasobu mieszkaniowego 65

Rozdział 3. Ewolucja rynków nieruchomości mieszkaniowych w wybranych państwach UE 69
3.1. Ewolucja rynków nieruchomości mieszkaniowych w wybranych państwach UE od lat 50. do 80. 69
3.2. Ewolucja rynków nieruchomości mieszkaniowych w wybranych państwach UE od lat 80. do roku 2017 75
3.2.1. Odrębności uwarunkowań rozwoju i ewolucji rynków nieruchomości mieszkaniowych państw postsocjalistycznych 75
3.2.2. Ewolucja rynków nieruchomości mieszkaniowych w pozostałych państwach 91

Część 2. Konwergencja rynków nieruchomości mieszkaniowych w państwach Unii Europejskiej 109

Rozdział 4. Istota konwergencji gospodarczej i metody jej weryfikacji 111
4.1. Pojęcie i rodzaje konwergencji 111
4.1.1. Definicje i istota konwergencji 111
4.1.2. Realna konwergencja w teoriach ekonomii 113
4.1.3. Rodzaje konwergencji 115
4.2. Metody weryfikacji hipotezy o konwergencji 117
4.2.1. Beta konwergencja 117
4.2.2. Sigma konwergencja 123
4.2.3. Relatywna konwergencja 126
4.2.4. Gamma konwergencja 128

Rozdział 5. Weryfikacja konwergencji na rynkach nieruchomości mieszkaniowych 131
5.1. Procesy konwergencji na rynkach nieruchomości mieszkaniowych w świetle literatury przedmiotu 131
5.2. Procesy konwergencji na rynkach nieruchomości mieszkaniowych w świetle badań własnych 135
5.2.1. Cel i zakres badań 135
5.2.2. Metodologia badawcza 137
5.2.3. Cenowa konwergencja rynków mieszkaniowych 139
5.2.3.1. Ujęcie międzynarodowe 139
5.2.3.2. Ujęcie regionalne 141
5.2.4. Pozacenowa konwergencja rynków mieszkaniowych 143
5.2.4.1. Ujęcie międzynarodowe 143
5.2.4.2. Ujęcie regionalne 151
5.2.5. Wnioski 167

Część 3. Ocena przebiegu konwergencji mieszkaniowej i jej efektów 169

Rozdział 6. Konwergencja europejskich rynków mieszkaniowych na tle konwergencji gospodarczej krajów członkowskich UE 171
6.1. Proces integracji gospodarek europejskich 171
6.2. Konwergencja gospodarcza krajów członkowskich UE 173
6.2.1. Polityka spójności jako odpowiedź na rosnące nierówności gospodarcze w UE 173
6.2.2. Beta konwergencja gospodarcza wśród krajów UE 176
6.2.3. Relatywna konwergencja 178
6.2.4. Sigma konwergencja 180
6.2.5. Wnioski 181
6.3. Konwergencja rynków mieszkaniowych na tle konwergencji gospodarczej 182

Rozdział 7. Próba oceny konwergencji mieszkaniowej wraz z jej efektami 193
7.1. Kierunki zmian na rynkach nieruchomości mieszkaniowych w kontekście procesów konwergencji 193
7.1.1. Zmiany polityki mieszkaniowej i obecna sytuacja mieszkaniowa w państwach UE 193
7.1.2. Procesy konwergencji w odniesieniu do państw postsocjalistycznych 199
7.1.3. Kierunki zmian na poziomie regionów 202
7.2. Konwergencja mieszkaniowa a problem nierówności społecznych 202
7.2.1. Kierunki zmian sytuacji mieszkaniowej gospodarstw domowych w różnych grupach dochodowych w latach 2007 i 2017 202
7.2.2. Trendy w zakresie kosztów mieszkaniowych w różnych grupach dochodowych 207
7.2.3. Trendy w zakresie przeludnienia mieszkań w różnych grupach dochodowych 214
7.3. Wnioski 225

Zakończenie 227

Bibliografia 231

Załącznik. Źródła danych wykorzystanych w analizie konwergencji rynków mieszkaniowych UE 245

Spis tabel 249

Spis rysunków 251

Spis schematów 253